Κρυμμένη στα ιστορικά βουνά του Ζαλόγγου και σε στρατηγική θέση με πανοραμική θέα σε όλο το Ιόνιο πέλαγος και τη Δυτική Ακτή, η Aρχαία Κασσώπη υπήρξε μία από τις σημαντικότερες πόλεις της αρχαίας Ηπείρου.
Βρίσκεται 25 χλμ βόρεια της Πρέβεζας προς το Ζάλογγο. Η ταμπέλα « Αρχαία Κασσώπη », στο δρόμο λίγο πριν το μνημείο με τα τεράστια αγάλματα των Σουλιωτισσών που διακρίνεται στην βουνοκορφή του Ζαλόγγου, δείχνει ένα πλατύ μονοπάτι που χώνεται σε πυκνό πευκοδάσος και σύντομα οδηγεί σε τεράστιο ξέφωτο και στην είσοδο του αρχαιολογικού χώρου.
Ο επισκέπτης αντιλαμβάνεται ότι βρίσκεται σε ένα ανοιχτό οροπέδιο, σε υψόμετρο 550-650 μ. στις πλαγιές του Ζαλόγγου, με άπλετη θέα στον Ιόνιο πέλαγος και τον Αμβρακικό κόλπο και σε ένα από τα σημαντικότερα αρχαιολογικά σημεία της Ελλάδας.
Αρχαία Κασσώπη
Η αρχαία Κασσώπη, πρωτεύουσα της Κασσωπαίας χτίστηκε σε φυσικά οχυρή θέση πριν τα μέσα του 4ου αι. π.Χ. Η πόλη είχε δικό της νομισματοκοπείο, πολιτική αγορά, πρυτανείο, δύο θέατρα, ξενώνα ή εμπορική αγορά, ναό της θεάς Αφροδίτης. Καταστράφηκε από τους Ρωμαίους το 167 π.Χ. και εγκαταλείφτηκε οριστικά όταν οι κάτοικοί της μετοίκησαν στη Νικόπολη, στα τέλη του 1ου αι. π.Χ.
Ο πρώτος που ταύτισε τα ερείπια με την αρχαία Κασσώπη είναι ο Άγγλος περιηγητής συνταγματάρχης Ουίλιαμ Μάρτιν Ληκ, ο οποίος επισκέφθηκε την περιοχή τα έτη 1805 και το 1835 δημοσίευσε το διάγραμμα της. Εκείνος όμως που ανέδειξε την Κασσώπη και πρώτος διεξήγαγε ανασκαφική έρευνα κατά την χρονική περίοδο 1952-1955 ήταν ο Ηπειρώτης πανεπιστημιακός καθηγητής Σωτήρης Δάκαρης (1916-1996). Η συμβολή του στην ανάδειξη των μνημείων της Ηπείρου είναι τεράστια. Έκανε πρώτος αρχαιολογικές ανασκαφές όχι μόνο στην Κασσώπη αλλά και στη Δωδώνη και στο Νεκρομαντείο.
Η Κασσώπη ήταν κτισμένη κατά το Ιπποδάμειο σύστημα. Διέθετε 20 παράλληλους δρόμους, τους «στενωπούς», πλάτους 4,20μ. που μεταξύ τους απείχαν 30μ. και διασταυρώνονταν με τους πλατύτερους δρόμους, τις «πλατείες» πλάτους 6μ. σχηματίζοντας 60 περίπου οικοδομικά τετράγωνα. Το εμβαδόν της Κασσώπης εντός του οικιστικού χώρου της είναι 300 στρέμματα και υπάρχουν άλλα 370 στρέμματα που κατοικούντο εκτός των τειχών. Ο πληθυσμός της πόλης υπολογίζεται στα 5.000 – 10.000 άτομα.